Sức khỏe

Ngồi thiền có tác dụng gì? Lợi ích của thiền đối với sức khỏe

Thiền tập là cách tuyệt vời nhất để bạn thư giãn, nhận diện chính mình và bản chất của cuộc sống. Không chỉ vậy, thiền đúng cách còn giúp ta nhận thức được lòng nhân ái, yêu thương để từ đó sống vị tha, bao dung. Đây cũng là yếu tố cốt lõi để trả lời câu hỏi ngồi thiền có tác dụng gì?

Nhiều người nghĩ thiền là một thứ gì đó rất uyên thâm, nhưng kỳ thực chỉ cần tập tĩnh tâm đồng thời thở đúng cách là đã bắt đầu biết thiền, sẽ dần nhận ra những công năng kỳ diệu. Hiện nay, thiền đang ngày càng trở nên phổ biến. Thậm chí có nhiều người dành hàng tiếng đồng hồ mỗi ngày để ngồi thiền. Nhưng với đời sống hiện đại hối hả, không nhất thiết phải ngồi thiền lâu đến vậy. Ít ai biết rằng, nếu áp dụng đúng cách, thiền thực sự – dù chỉ 1 phút mỗi ngày – cũng giúp chúng ta “thay da đổi thịt”. Ngồi thiền có tác dụng gì và nó cần thiết trong cuộc sống ra sao? Tất cả thắc mắc của bạn sẽ được giải đáp qua những thông tin bổ ích sau đây. Mời bạn cùng khám phá để hiểu vì sao bạn nên tập thiền càng sớm càng tốt nhé!

Có thể bạn quan tâm : nóng gan nên uống gì

Thiền là gì?

Từ trước đến nay, khi nhắc đến thiền, nhiều người thường nghĩ ngay đến một phương pháp tu tập của Phật giáo. Tuy nhiên, thực tế là thiền đã có trước cả khi Phật Thích Ca Mâu Ni ra đời. Thiền có nguồn gốc từ triết học Ấn Độ cổ đại, nó không chỉ xuất hiện trong Phật giáo mà còn có trong nhiều tôn giáo khác như Kitô giáo, Đạo giáo, Jaina giáo… 

Có rất nhiều cách định nghĩa khác nhau về thiền, ví dụ như trong Phật giáo, thiền dùng để chỉ những pháp thực hành nhằm rèn luyện tâm. Trong yoga, thiền là một trạng thái tinh khiết và tập trung cao độ khi tâm trí xuôi chảy không gì ngăn trở, hoàn toàn đắm mình trong ý nghĩ về ý thức vũ trụ. Chính vì vậy nên trong yoga, thiền còn được gọi là Dhyana có nghĩa là “dòng chảy của tâm trí”.

Hoặc theo từ điển Cambridge, thiền định là hướng sự chú ý của mình vào một điều duy nhất và được dùng như một hành động tôn giáo hoặc một phương tiện để giúp lấy lại sự bình tĩnh và làm thư giãn cơ thể. Một định nghĩa khác lại cho rằng, thiền định là bất cứ hành động nào nhằm giữ sự chú ý một cách thoải mái vào giây phút hiện tại. Khi tâm an tịnh và chú ý vào giây phút hiện tại thì ta sẽ không còn có các phản ứng đối với các sự việc quá khứ hoặc tương lai, mà các sự việc trong quá khứ và tương lai là hai nguyên nhân chính đưa đến căng thẳng thần kinh làm ảnh hưởng đến sức khỏe của chúng ta.

Nhìn chung, dù được diễn đạt rất khác nhau nhưng về bản chất, các định nghĩa về thiền đều cho thấy đây là phương pháp rèn luyện khả năng tập trung của con người, từ đó giúp con người trở nên bình tĩnh và lắng dịu để cảm nhận được sự bình an sâu thẳm. 

Thiền cũng được chia thành nhiều loại hình khác nhau như thiền định, thiền quán… Trong đó, thiền định (samadhi) là phương pháp phổ thông nhất, thường được thực hiện bằng cách tập trung vào hơi thở hoặc một đối tượng cụ thể nào đó để làm dịu tâm trí, phát triển sự chú tâm và tĩnh lặng. Thông thường, khi nhắc đến thiền một cách chung chung thì tức là chúng ta đang nhắc đến thiền định.

Có thể bạn quan tâm : uống nước đậu đen rang có tác dụng gì

Ngồi thiền có tác dụng gì?

Cuộc sống bộn bề nhiều lo toan khiến con người thường xuyên rơi vào trạng thái căng thẳng, stress, mất tập trung… Bởi vậy, không khó hiểu khi hiện nay, rất nhiều người đã và đang tìm đến thiền như một cách giải tỏa căng thẳng và nâng cao sức khỏe cho bản thân. Vậy ngồi thiền có tác dụng gì? 

Những tác dụng mà thiền đem lại cho con người là rất đa dạng, một số tác dụng nổi bật mà chúng ta có thể kể đến đó là:

  • Giải tỏa căng thẳng, giảm stress: Nhiều nghiên cứu của các trường đại học nổi tiếng thế giới đã chỉ ra rằng thiền thường xuyên có khả năng làm giảm mật độ chất xám ở các vùng não liên quan đến lo lắng và căng thẳng. Vì vậy, thực hành thiền sẽ giúp cải thiện nhiều vấn đề về cảm xúc, giải tỏa căng thẳng, giảm stress, cải thiện chứng rối loạn lo âu và giúp ngăn ngừa, hỗ trợ điều trị bệnh trầm cảm. Những người tập thiền thường xuyên thường có xu hướng yêu đời, suy nghĩ tích cực hơn so với những người không tập.
  • Giảm buồn ngủ, tăng cường khả năng tập trung, cải thiện trí nhớ: Một số nghiên cứu của Mỹ đã cho thấy ngồi thiền thường xuyên có tác dụng làm giảm tình trạng buồn ngủ mà vẫn giữ được sự tập trung cao độ. Điều này có được có thể là do việc tập thiền sẽ giúp ngủ ngon hơn. Không những vậy, thiền còn giúp tăng cường trí nhớ bởi nó kiểm soát được sự căng thẳng và stress – yếu tố hàng đầu gây nên mất tập trung và suy giảm trí nhớ.
  • Tăng cường miễn dịch, ngăn ngừa một số bệnh tim mạch: Trong quá trình ngồi thiền, cơ thể bạn sẽ cần ít oxy hơn, do đó tim sẽ đập ít hơn, đồng nghĩa với việc huyết áp sẽ giảm xuống. Thiền cũng làm giảm đáng kể nguy cơ tử vong vì đột quỵ và nhồi máu cơ tim ở những người bị bệnh tim, làm tăng kháng thể và giúp hệ miễn dịch phản ứng nhanh hơn, mạnh mẽ hơn.
  • Giảm đau: Nhiều nghiên cứu đã cho thấy thiền có tác dụng giảm đau đầu tuyệt vời hơn cả morphine, một giờ tập thiền có thể làm giảm đến 40% cường độ đau và giảm cảm giác khó chịu do đau tới 57%.

Có thể bạn quan tâm : cách chữa đau dạ dày nhanh nhất tại nhà

  • Cải thiện chứng tăng động: Trong một số nghiên cứu với các bệnh nhân là người lớn bị rối loạn tăng động giảm chú ý, người ta nhận thấy rằng thiền định đã giúp nhóm người này giảm được tính hiếu động, bốc đồng và cải thiện được kỹ năng “hành động có ý thức”.
  • Làm chậm quá trình lão hóa: Quá trình lão hóa nhanh hay chậm tùy thuộc vào tốc độ mà bạn tiêu thụ oxy. Trong khi đó, quá trình ngồi thiền khiến cơ thể bạn điều chỉnh lại hô hấp, nạp ít oxy hơn. Chính vì vậy những người thường xuyên ngồi thiền sẽ có ngoại hình trẻ hơn khá nhiều so với tuổi thật. 
  • Cải thiện cơ bắp và giấc ngủ cho người lao động chân tay: Với người nội trợ, lao động chân tay, ngồi thiền giúp giải phóng cơ bụng và cơ lưng, giảm đau cột sống, thư giãn đầu óc, ngủ nhanh và ngủ sâu hơn. 
  • Thiền kiểm soát tốt các cơn đau ở phụ nữ : Tập thiền thường xuyên còn giúp mở rộng các khớp vùng chậu, xoa dịu tĩnh mạch chân, giảm các chứng đau do kinh nguyệt, rong kinh… cho chị em phụ nữ.
  • Tăng cường sức khỏe cho nam giới ở mọi độ tuổi: Đối với nam giới tập thiền cũng mang đến những lợi ích nhất định như cải thiện chức năng sinh lý, giúp máu dễ dàng lưu thông và cơ xương khớp linh hoạt hơn rất nhiều, duy trì chức năng thận và tuyến tiền liệt. Không những vậy, những người tập thiền lâu năm sẽ duy trì được tinh thần vui vẻ, thoải mái, cơ thể dẻo dai, khỏe mạnh. Đây chính là bí quyết giúp đẩy lùi sự lão hóa, kéo dài tuổi thanh xuân và tuổi thọ.

Có thể nói, thiền định đem lại nhiều tác dụng tích cực cho con người, cả về mặt thể chất lẫn tâm lý. Chính vì thế, hiện nay, rất nhiều người đã bắt đầu tự thực hành thiền tại nhà để cải thiện sức khỏe, sắc đẹp cũng như thanh lọc tinh thần và tâm trí. Vậy việc ngồi thiền tại nhà cần lưu ý những gì?

Có thể bạn quan tâm : uống sữa đậu nành nhiều có tốt không

Ngồi thiền tác động tuyệt vời đến cả sức khỏe thể chất lẫn tinh thần

Ngoài tác dụng riêng cho từng đối tượng cụ thể, ngồi thiền còn có rất nhiều tác dụng tuyệt vời lên sức khỏe chung mà bạn có thể tham khảo để cân nhắc luyện tập như: 

  • Giảm huyết áp, giảm cholesterol trong máu.
  • Hạn chế mất ngủ, tránh được sự mệt mỏi, căng cơ.
  • Cải thiện hệ miễn dịch, tăng sự năng động, nhanh nhẹn. 
  • Tái tạo lại nguồn năng lượng sau một ngày làm việc mệt mỏi, căng thẳng hay sau khi ngủ dậy để bắt đầu một ngày mới tự tin, thoải mái và giàu nhiệt huyết hơn.

Vậy ngồi thiền có tác dụng gì về mặt tinh thần? Thiền chính là liều thuốc quý giúp bạn cân bằng cảm xúc cá nhân, tăng sự sáng tạo, hứng phần và khơi dậy niềm hạnh phúc, tự tin, sự tự hào trong tiềm thức để bạn luôn sống tích cực, vui vẻ hơn. Luyện tập thiền thường xuyên và kiên trì cũng là cách giúp trí óc luôn minh mẫn, tỉnh táo và luôn cảm thấy tự tin, mạnh mẽ hơn, giảm những suy nghĩ tiêu cực, sự bất mãn, thất vọng trong suy nghĩ và nhận thức. 

Có thể bạn quan tâm : uống nước dừa mỗi ngày có tốt không

Cách ngồi thiền rất đa dạng, lợi ích cũng khác biệt

Ngồi thiền có tác dụng gì, đem đến lợi ích ra sao phụ thuộc rất lớn vào tư thế ngồi khi thiền của bạn. Hiện có hàng trăm cách thiền khác nhau, dù vậy, bạn vẫn có thể tìm được vài điểm chung trong tư thế ngồi thiền. Có 5 tư thế bạn nên biết:

  • Thiền trong tư thế ngồi xếp bằng: Hai chân bạn thả lỏng và khoanh lại thoải mái sao cho bàn chân này đặt bên dưới đầu gối chân kia, chú ý giữ thẳng lưng, hai tay đặt thư giãn lên đầu gối hoặc chắp tay như đang niệm Phật.
  • Ngồi thiền kiểu bán kiết già: Gác chân trái hoặc chân phải lên đùi chân còn lại trong khi chân đó đang trong tư thế quỳ hoặc khoanh lại một cách thoải mái như đang xếp bằng.
  • Tọa thiền kiểu hoa sen hay kiết già: Hai chân đan chéo nhau theo kiểu bàn chân này đặt lên đùi chân kia. Hai tay thả lỏng, chụm ngón trỏ với ngón cái lại với nhau rồi nhẹ nhàng đặt lên hai đầu gối.
  • Ngồi thiền kiểu Miến Điện: Bạn không cần bắt chéo chân mà chỉ đơn giản là ngồi thoải mái trên sàn trong tư thế bất động và thư giãn cơ thể.
  • Ngồi thiền thư giãn trên ghế: Đây là cách thiền đơn giản có thể áp dụng mọi lúc mọi nơi. Bạn hãy ngồi trên một chiếc ghế, đừng tựa vào lưng ghế đồng thời giữa thẳng hai chân dưới sàn, thẳng lưng và thư giãn cơ thể. 

Để những giải đáp cho câu hỏi ngồi thiền có tác dụng gì không trở nên xa vời, thiếu thực tế, khi ngồi thiền bạn phải thực hiện đúng tư thế. Sau khi chọn được cách ngồi phù hợp, đừng quên kết hợp giữ thẳng lưng, thả lỏng tay, bả vai, cho mắt nghỉ ngơi và điều hòa hơi thở.

Ngồi thiền có tác dụng gì và hữu ích đến đâu thì chỉ khi tự mình trải nghiệm bạn mới có thể cảm nhận hết. Dù vậy, không thể phủ nhận rằng thiền tập giúp khơi gợi ý chí, sự sáng tạo trong con người, suy nghĩ và tư duy của bạn. Từ đó, giúp bạn mở ra những cánh cửa hay có những quyết định sáng suốt, đúng đắn hơn để sống đúng với ý nguyện của bản thân, thỏa mãn chính mình. Nếu yêu mến và muốn gắn bó với thiền, đừng do dự nữa bạn nhé, “thích thì nhích” ngay thôi!

Có thể bạn quan tâm : Đau dạ dày nên ăn gì

Những điều cần lưu ý khi tập ngồi thiền tại nhà

Điều quan trọng nhất khi tự ngồi thiền tại nhà là bạn cần phải giữ đúng tư thế, lưng phải thẳng. Nếu bạn ngồi thiền trên ghế thì tốt nhất là đừng dựa vào ghế và hãy ngồi thật ngay ngắn. Điều này giúp bạn duy trì sự tỉnh táo và cho phép bạn tập trung vào thiền định dễ dàng hơn.

Trong quá trình thiền, bạn có thể nhắm mắt hoặc mở mắt bởi dù thế nào thì mục tiêu cuối cùng của quá trình thiền là để luyện khả năng tập trung. Nếu bạn thấy mình tập trung vào hơi thở tốt hơn khi nhắm mắt thì tốt nhất là bạn nên nhắm mắt. Còn nếu thấy mệt mỏi và ngủ gà ngủ gật mỗi khi nhắm mắt thì hãy cố gắng mở hé mắt và nhẹ nhàng tập trung nhìn vào không gian trên sàn nhà trước mặt.

Có thể bạn quan tâm : vitamin b có tác dụng gì

Ngồi thiền 10 phút mỗi ngày tốt hơn nhiều lần so với việc ngồi 60 phút trong một ngày duy nhất trong tuần nên dù bận rộn thế nào thì bạn cũng hãy cố gắng sắp xếp thời gian dành ra vài phút cho thiền mỗi ngày nhé! Ngoài ra, bạn nên bắt đầu thiền trong khoảng thời gian ngắn khoảng 5 phút để làm quen dần sau đó mới tăng dần thời gian lên khi thấy thoải mái với phương pháp này. Nếu vừa làm quen mà bạn đã cố thiền trong 30 phút ngay từ đầu thì chắc rằng bạn sẽ thấy khá bực bội và nản chí. 

Nên chọn những không gian yên tĩnh để luyện tập bởi nếu xung quanh có ít yếu tố gây phân tâm thì bạn sẽ tập trung tốt hơn và khiến quá trình thiền trở nên hiệu quả hơn nhiều. Ngoài ra, khoảng thời gian tốt nhất để bạn luyện tập thiền định thường là vào buổi sáng sớm bởi đây là khoảng thời gian cơ thể vừa được thư giãn sau giấc ngủ, bạn sẽ có ít suy nghĩ khiến bản thân bị phân tâm hơn.

Khi ngồi thiền, bạn nên tránh mặc trang phục bó sát. Hãy chọn những trang phục bạn thường mặc để tập thể dục hoặc đi ngủ, những loại quần áo dễ thở, thoáng mát được xem là lựa chọn sáng suốt nhất.

Ngồi thiền luôn là khó khăn với người mới bắt đầu, để đạt hiệu quả cao đòi hỏi một quá trình luyện tập lâu dài và người tập phải có tinh thần vững vàng. Ngoài ra để có thể tiết kiệm thời gian và công sức bạn có thể tìm một người thầy để được hướng dẫn cách ngồi thiền sao cho hiệu quả nhất. Với những người có các bệnh về tâm lý như trầm cảm, rối loạn lo âu, rối loạn lưỡng cực, hoang tưởng, hoặc thường xuyên suy nghĩ tiêu cực thì tuyệt đối không được tự học thiền tại nhà.

Có thể bạn quan tâm : Đi ngủ nên để điện thoại ở đầu

Phương pháp ngồi thiền chữa bệnh “đúng chuẩn”

Cách ngồi thiền chữa bệnh là kiểu ngồi như thế nào, có gì đặc biệt? Chúng tôi xin chia sẻ với bạn một số vấn đề cần lưu ý dưới đây:

  • Nếu bạn là người mới bắt đầu làm quen và tập ngồi thiền thì không nên tập một mình tại nhà. Tốt nhất, bạn nên thực hành ở những tu viện, chùa có tổ chức các buổi hoặc khóa thiền ngắn hạn. Những sư thầy và người có kinh nghiệm sẽ hướng dẫn bạn thiền đúng cách, bí quyết để tập trung, không suy nghĩ lung tung, lan man khi ngồi thiền.
  • Khi ngồi thiền, bạn nên chọn cho mình một không gian thoáng đãng, mát mẻ, ít tiếng ồn, không ô nhiễm để không làm ảnh hưởng đến sự tập trung và chú ý của bạn.
  • Mỗi lần ngồi thiền nên thực hiện từ 60 – 90 phút. Lúc này, đầu óc nên thư giãn, thả lỏng, đừng nên nghĩ đến bất cứ điều gì, nhất là những điều dễ khiến bản thân căng thẳng, lo lắng, bất an.
  • Sau khi thiền nên ăn uống thanh đạm, hạn chế ăn nhiều thịt, thường xuyên ăn nhiều rau xanh, hoa quả để thanh lọc cơ thể giúp tâm trí thoải mái, cơ thể cũng khỏe mạnh hơn.

Sự thật là cách ngồi thiền chữa bệnh cũng không có gì quá khác biệt, chỉ cần bạn ngồi thiền thành công, thiền chắc chắn sẽ tác động tốt đến sức khỏe của bạn. Vậy thế nào là ngồi thiền thành công?

Có thể bạn quan tâm : uống nước rau má có tác dụng gì

Rất khó để bạn đạt được ngay lần đầu. Có đến 80% những người ngồi thiền tuy ngồi yên nhưng não luôn trong trạng thái hoạt động. Bạn phải luôn chiến đấu để gạt bỏ hết mọi ý niệm tranh đấu hiện lên trong đầu. Chỉ khi nào “cuộc chiến” dừng lại, bạn rơi vào trạng thái tĩnh tại, yên bình (lưu ý, không phải ngủ quên) thì xin chúc mừng, bạn đã bước đầu chạm tay vào cánh cửa vô ưu, an lạc.

Trên đây là một số thông tin mà chúng tôi muốn chia sẻ để bạn có thể hiểu thiền là gì cũng như những tác dụng mà thiền đem lại cho con người. Nếu thấy bài viết này hữu ích thì bạn hãy chia sẻ cho những người xung quanh nhé!

Có thể bạn quan tâm : hướng dẫn đăng ký 188bet

Từ khoá liên quan thiền là gì:

ngồi thiền là gì

ngồi thuyền có tác dụng gì

tác dụng của thiền

tác dụng của việc ngồi thiền

lợi ích của việc ngồi thiền

cách ngồi thiền hiệu quả nhất

cách ngồi thiền